Arama ve Yapay Zekâ Görünürlüğü

TBB Reklam Yasağı ve Avukat Web Sitesi: Neye İzin Var, Neye Yok?

TBB Reklam Yasağı ve Avukat Web Sitesi: Neye İzin Var, Neye Yok?

TBB Reklam Yasağı Yönetmeliği, avukatın internet sitesini yalnızca bilgilendirme amacıyla kullanmasına izin verir. Site kurmak serbesttir; sitenin iş elde etmeye, meslektaşların önüne geçmeye veya salt ün kazanmaya yönelik olması yasaktır. Ayrım, sitenin varlığında değil içeriğinin amacındadır.

Aşağıda yönetmeliğin internet sitesine ilişkin hükümlerini madde madde, "ne konabilir / ne konamaz" biçiminde topladık. 9 Ağustos 2024'te Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle gelen ve çoğu avukatın haberdar olmadığı iki başlığa — arama motoru kuralı ve doğrudan soruşturma — ayrıca yer verdik.

Avukat internet sitesi kurabilir mi?

Evet. Yönetmelik internet sitesi açmayı yasaklamaz, içeriğini sınırlar. Nitekim 5. ve 6. maddeler tabelada ve basılı/elektronik belgelerde internet adresinin yer alabileceğini açıkça söyler. Yasak olan, sitenin bir tanıtım-pazarlama aracına dönüştürülmesidir.

Bu ayrımı akılda tutmanın pratik yolu şu soru: "Bu sayfa okuyucuyu bilgilendiriyor mu, yoksa beni tercih etmeye mi ikna etmeye çalışıyor?" İkincisi ise metin yeniden yazılmalıdır.

İnternet sitesinde neler yer alabilir?

Yönetmeliğin 9. maddesi, sitede bulunabilecek bilgileri sayar. Uygulamada bu liste şu unsurlardan oluşur:

  • Kimlik bilgileri: Ad, soyad, avukatlık unvanı ve varsa hukuk alanındaki akademik unvan.
  • Baro ve sicil bilgisi: Bağlı olunan baro ve baro sicil numarası.
  • Mezuniyet bilgisi: Mezun olunan hukuk fakültesi.
  • İletişim bilgileri: Büro adresi, telefon ve faks numarası, e-posta ve varsa KEP adresi.
  • Fotoğraf: Site sahibinin ve büroda çalışan avukatların fotoğrafı.
  • Yabancı dil bilgisi.
  • Çalışma alanları: Hangi hukuk dallarında çalışıldığı — "uzmanlık" iddiası olarak değil.
  • Mesleki yazı ve bilimsel çalışmalar: Avukatın kaleme aldığı makaleler.

Son madde, blog ve bilgilendirici içerik üretiminin dayanağıdır: avukatın kendi mesleki yazılarını sitesinde yayımlaması yönetmeliğin açıkça saydığı bir imkândır.

"Uzman" denebilir mi?

Belgelenmemiş uzmanlık iddiası kullanılamaz. Bu yüzden doğru terim "çalışma alanı"dır. "Boşanma avukatı" veya "ceza hukuku uzmanı" gibi ifadeler yerine "aile ve boşanma hukuku alanında hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunulmaktadır" kalıbı hem kural içinde kalır hem de ne yapıldığını daha net anlatır.

İnternet sitesinde neler yer alamaz?

  • Müvekkil referansı ve danışan listesi. 9. madde, "referanslar" veya başka bir ad altında müvekkillere ya da danışmanlık verilen kişi ve kurumlara ilişkin bilgi paylaşılmasını açıkça yasaklar. Kurum logolarından oluşan bir "çalıştığımız markalar" bandı da bu kapsamdadır.
  • Müvekkil yorumu ve puanlama. Yıldızlı değerlendirmeler, memnuniyet mesajları, "5000+ mutlu müvekkil" türü sayılar.
  • Dava sonucu ve başarı oranı. "Kazanılan dava sayısı", "%90 başarı", "tazminatınızı alıyoruz" gibi sonuç vaatleri.
  • Üstünlük ve karşılaştırma ifadeleri. "Bölgenin en iyisi", "lider hukuk bürosu", "önde gelen".
  • Ücret, indirim ve kampanya bilgisi. "İlk görüşme ücretsiz" ifadesi hem ücret bilgisi hem de iş elde etmeye yönelik çağrı içerdiği için özellikle risklidir.
  • Ücretli reklam. Değişiklikle güncellenen 7. madde, internet ortamında ücretli reklam verilmesini ve reklam bedeli alınmasını yasaklar.
  • Yönlendirici kısayol bağlantılar. Aynı madde, kullanıcıyı kendi sitesine veya başka sitelere yönlendiren kısayol bağlantılarının kullanılmasını kapsar.
  • Eski kamu görevi vurgusu. Daha önce yürütülen hâkimlik, savcılık gibi görevlerin öne çıkarılması.

Arama motoru kuralı: 2024 değişikliğinin en çok gözden kaçan maddesi

Yönetmeliğin 7. maddesi, iş elde etme amacına yönelik ve meslektaşlarıyla rekabete yol açacak şekilde, arama motorlarında üst sıralarda yer almaya yönelik yönlendirici kod, anahtar sözcük, alt alan adı ve sayfa adresi kullanılmasını yasaklar.

Bu hüküm, avukatlara satılan pek çok "SEO paketi"ni doğrudan ilgilendiriyor. Ajansların standart uygulamaları arasında yer alan şu işler bu maddenin kapsamına girme riski taşır:

  • Sayfalara "en iyi boşanma avukatı" gibi rekabetçi anahtar sözcüklerin yerleştirilmesi
  • Yalnızca aramada çıkmak için üretilen şehir + dava türü kombinasyonlu sayfa yığınları
  • Sırf sıralama amacıyla açılan alt alan adları
  • Arama motoru reklamı satın alınması

Peki teknik SEO'nun tamamı yasak mı?

Metnin yasakladığı şey, tekniğin kendisi değil amacı: iş elde etmeye ve meslektaşla rekabete yönelik, sıralamayı yükseltmek için yapılan yönlendirme. Buna karşılık sitenin doğru, erişilebilir ve anlaşılır olmasını sağlayan çalışmalar bu tanıma girmez:

  • Künyenin (ad, baro, sicil, adres) makine okunur biçimde işaretlenmesi — schema.org yapısal verisi
  • Sitenin hızlı açılması ve mobil cihazlarda düzgün görünmesi
  • Başlık ve açıklama etiketlerinin sayfanın içeriğini dürüstçe anlatması
  • Sayfaların arama motorlarınca taranabilir olması
  • Yayımlanan bilgilendirici içeriğin doğru, kaynaklı ve güncel olması

Aradaki fark şuraya iner: sitenin ne olduğunu doğru anlatmak ile sıralamayı yükseltmek için sinyal üretmek aynı şey değildir. Birincisi bilgilendirmenin teknik altyapısıdır; ikincisi maddenin tarif ettiği davranıştır. Tereddüt hâlinde ölçüt, yapılan işin okuyucuya mı yoksa yalnızca sıralamaya mı hizmet ettiğidir.

Alan adı nasıl seçilmeli?

7. madde, salt ün kazanmaya, meslektaşların önüne geçmeye veya reklam yoluyla iş elde etmeye yönelik alan adı kullanılamayacağını, alan adının mesleğin saygınlığına aykırı olamayacağını söyler.

Bu ölçüte göre "ad-soyad" veya büro adı temelli alan adları güvenli tarafta kalır. Buna karşılık "eniyibosanmaavukati" gibi, iddiayı alan adına taşıyan tercihler doğrudan riskli sayılmalıdır.

Uzantı konusunda dikkat: Uygulamada avukatlara ".av.tr" uzantısının zorunlu olduğu sıkça söylenir; buna karşılık pek çok büro ".com" kullanmaktadır. Bu nokta yıllar içinde farklı yorumlanmış ve tartışmalıdır. Alan adı satın almadan önce bağlı olduğunuz baroya yazılı olarak sormak, sonradan değiştirmek zorunda kalmaktan çok daha ucuzdur.

Denetim sertleşti: uyarı aşaması kaldırıldı

9 Ağustos 2024 değişikliğinin en pratik sonucu 12. maddededir: önceki uyarı yazısı gönderme uygulaması kaldırılmıştır. Artık doğrudan soruşturma açılmakta ve savunma istenmektedir; tekrar eden ihlaller tekerrür sayılmaktadır.

Bunun anlamı şudur: eskiden "uyarı gelirse düzeltirim" diye bırakılabilen bir site metni, bugün ilk tespitte disiplin sürecine dönüşebilir. Sitesini yıllar önce kurdurup bir daha bakmamış olan büroların, metinlerini bu gözle bir kez gözden geçirmesinde fayda var.

Sosyal medya da aynı kapsamda

Yönetmelik yalnızca internet sitesini değil, çevrimiçi mecraların tamamını kapsar. Sosyal medya hesaplarında da dava sonucu paylaşımı, adliye fotoğrafı, müvekkil paylaşımı ve "danışmak için DM" türü çağrılar aynı sınırın dışındadır. Uygun içerik, sitedekiyle aynıdır: mevzuat değişiklikleri, genel hukuki bilgilendirme ve büro künyesi.

Yeniden yazma örnekleri

Kural dışı bir cümleyi kurala uygun hâle getirmek çoğu zaman bilgiyi silmeyi değil, iddiayı kapsam anlatımına çevirmeyi gerektirir. Dört örnek:

  • Önce: "Boşanma davalarında uzman kadromuzla en kısa sürede sonuç alıyoruz."
    Sonra: "Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma, velayet, nafaka ve mal rejiminin tasfiyesine ilişkin süreçlerde hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunulmaktadır."
  • Önce: "İşçi haklarınızı sonuna kadar savunur, tazminatınızı alırız."
    Sonra: "İşçi ve işveren tarafında fesih, kıdem ve ihbar tazminatı, işe iade ve fazla mesai uyuşmazlıklarında hukuki destek verilmektedir. Her dosya kendi somut koşulları çerçevesinde değerlendirilir."
  • Önce: "Didim'in en iyi boşanma avukatı — ilk görüşme ücretsiz!"
    Sonra: "Didim'de aile ve boşanma hukuku alanında hukuki danışmanlık ve dava takibi. Görüşmeler yalnızca önceden randevu alınarak yapılmaktadır."
  • Önce: "Müvekkilimiz X davasında 500.000 TL tazminat kazandı."
    Sonra: "İş kazasından doğan maddi ve manevi tazminat taleplerinde izlenen usul ve dikkate alınan unsurlar" başlıklı genel bir bilgilendirme yazısı.

Son örnek, dava sonucu paylaşımının nasıl meşru içeriğe dönüştürülebileceğini gösteriyor: somut dosyayı anlatmak yerine o dosyadan öğrenilen genel hukuki çerçeveyi anlatmak. Okuyucu için değeri daha yüksek, kural açısından da sorunsuz.

Pratik kontrol listesi

Mevcut sitenizi gözden geçirirken şu ifadeleri aratın; her biri için "bu bilgilendirme mi, reklam mı?" sorusunu sorun:

  1. en iyi, lider, önde gelen, uzman — üstünlük ve belgelenmemiş uzmanlık iddiası
  2. garanti, kazandırıyoruz, alıyoruz — sonuç vaadi
  3. ücretsiz, indirim, kampanya, taksit — ücret bilgisi ve iş elde etme çağrısı
  4. referans, müvekkillerimiz, yorumlar — 9. maddenin açık yasağı
  5. hemen arayın, davanızı bize devredin — doğrudan iş çağrısı
  6. % — başarı oranı ve istatistik iddiaları

Ayrıca sitenizde yapısal veri (schema.org) varsa, şemaya aggregateRating, review veya priceRange alanlarının eklenmediğini doğrulayın. Bu alanlar sayfada görünmese bile puanlama ve ücret bilgisi yayımlamak anlamına gelir.

Sık sorulan sorular

Avukat blog yazısı yayımlayabilir mi?

Evet. Yönetmelik, avukatın mesleki yazılarını ve bilimsel çalışmalarını sitesinde yayımlamasına izin verir. Sınır, yazının genel hukuki bilgilendirme niteliğini koruması ve iş elde etme aracına dönüşmemesidir. Somut bir dosyadan yola çıkmamak, koşullu dil kullanmak ve kaynak göstermek bu sınırda kalmanın en pratik yollarıdır.

Google İşletme Profili açmak yasak mı?

Künye bilgisi (ad, adres, telefon, çalışma saatleri) paylaşmak bilgilendirme kapsamındadır. Riskli olan, profilin puan ve yorum toplayan bir vitrine dönüşmesidir; müvekkil yorumları yönetmeliğin yasakladığı alana girer. Bu nedenle profil açılacaksa yorum boyutunun nasıl yönetileceği baştan düşünülmelidir.

Sitede fiyat listesi yayımlayabilir miyim?

Hayır. Ücret, indirim ve kampanya bilgisi yayımlanamaz. Asgari ücret tarifesine ilişkin genel bilgilendirme ile kendi ücretinizi ilan etmek farklı şeylerdir; ikincisi kural dışıdır.

Yabancı dilde sayfa açmak serbest mi?

Evet, dil bir sınır değildir. Aynı kurallar İngilizce sayfalar için de geçerlidir; çeviri sırasında "best lawyer", "leading firm" gibi ifadelerin metne sızması sık rastlanan bir hatadır.

Yönetmelik değişirse ne olur?

Mevzuat değişebilir; nitekim 2024'te değişmiştir. Sitedeki metinlerin ve yapısal verinin yılda en az bir kez gözden geçirilmesi, hem doğruluk hem de görünürlük açısından gereklidir.

Özet

Yönetmelik avukatın internet sitesi kurmasını değil, sitesini reklam aracına dönüştürmesini yasaklar. Künye, çalışma alanları ve mesleki yazılar serbesttir; referans, yorum, sonuç vaadi, üstünlük iddiası ve ücret bilgisi değildir. 2024 değişikliğiyle ücretli reklam ve sıralama amaçlı anahtar sözcük kullanımı açıkça yasaklanmış, uyarı aşaması kaldırılmıştır.

Bu çerçevede görünür olmanın yolu teknik oyunlardan değil, doğru yazılmış ve düzenli güncellenen bilgilendirmeden geçiyor. Yapay zekâ aramalarında görünürlük yazımız, bu içeriğin ChatGPT ve Gemini gibi sistemlerce nasıl kaynak gösterildiğini ele alıyor. Bu çerçevede yürüttüğümüz çalışmanın kapsamını paketler sayfasında bulabilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye niteliğinde değildir. Yönetmelik hükümlerinin somut olaya uygulanması bağlı olunan baronun değerlendirmesine tabidir; tereddüt hâlinde baronuza danışınız.

Kaynaklar

  • Türkiye Barolar Birliği Reklam Yasağı Yönetmeliği (konsolide metin) — Lexpera
  • Reklam Yasağı Yönetmeliği'nde Değişiklik, 9 Ağustos 2024 tarihli Resmî Gazete — Türkiye Barolar Birliği
  • 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.55 — mevzuat.gov.tr

İlgili yazılar

Arama ve Yapay Zekâ Görünürlüğü

Avukatlar İçin Yapay Zekâ Aramalarında Görünürlük: TBB Sınırları İçinde Ne Yapılabilir?

Aramaların %68'i artık tıklamasız bitiyor. Reklam veremeyen bir meslek için ChatGPT, Gemini ve Yapay Zekâ Özetlerinde kaynak gösterilmek ne anlama geliyor, TBB Reklam Yasağı Yönetmeliği'nin sınırları içinde neler yapılabilir?

11.08.2026